Last updated on April 10, 2026
İÇİNDEKİLER
- Abdest
- Adak
- Azîmet ve Ruhsat
- Beş Vakit Farz Namaz
- Cemaatle Namaz Kılmak
- Cenâze Namazı
- Cuma (Cum’a) Namazı
- Duâ, Kulluğun Özü
- Duâ Âdâbı
- Ezân
- Gusül, Boy Abdesti
- Hac / Haccetmek
- Hibe, Bağış
- Hutbe
- İbâdet, Kulluk
- İmamlık ve İmama Uymak
- İtikâf
- Kâbe
- Kadınların Özel Hâlleri: Âdet, Loğusalık, İstihâze
- Kıble
- Kunut: Allâh’ın Huzurunda Duâya Durmak
- Kurban
- Mescidler ve Câmiler
- Mübârek Vakitler
- Mükellefiyet, İnsânî Sorumluluk
- Nâfile Namaz
- Namaz
- Namazların Kazası
- Namazların Kılınışı
- Oruç
- Oruç Tutmak: Sabır Eğitimi
- Özürlülük ve İbâdetler
- Ramazân Ayı
- Sadaka
- Sadaka-i Fıtır, Fitre
- Sahur ve İftar
- Şükür
- Terâvih Namazı
- Tevbe, Tövbe
- Teyemmüm
- Tuvalet Âdâbı
- Umre
- Yolculukta İbâdet Kolaylıkları
- Zekât
- Zemzem
- Zikir
*Abdest*
☪️ “Ey îmân edenler! Namaza kalktığınızda yüzlerinizi, dirseklere kadar ellerinizi ve kollarınızı yıkayın, başınıza meshedin ve topuklara kadar da ayaklarınızı yıkayın!…” (Mâide Sûresi, 6. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Cennetin anahtarı namaz, namazın anahtarı ise abdesttir.”
(T4 Tirmizî, Tahâret, 1; HM14717 İbn Hanbel, III, 341)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Müslüman -veya mümin- bir kul/kişi abdest alır da yüzünü yıkarsa, gözleri ile baktığı her günah suyla -yahut suyun son damlasıyla- yüzünden çıkar gider. Ellerini yıkadığı zaman elleriyle işlediği her günah su ile -yahut suyun son damlası ile- beraber ellerinden çıkar gider. Ayaklarını yıkadığı zaman ayaklarının yürüyerek işlediği her günah su ile -yahut suyun son damlasıyla- birlikte çıkar gider. Sonunda o kul/kişi günahlarından arınmış olur.”
(M577 Müslim, Tahâret, 32; T2 Tirmizî, Tahâret, 1)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Adak*
☪️ “Allâh, yaptığınız her harcamayı ve adadığınız her adağı kesinlikle bilmektedir. Buna göre davranın da haksızlıktan kaçının. Unutmayın ki, zâlimlerin hiçbir yardımcısı yoktur.” (Bakara Sûresi, 270. Âyet)
🌹İbn Abbâs’tan rivayet edildiğine göre, bir kadın hacca gitmeyi adamış fakat gidemeden ölmüştü. Bunun üzerine kardeşi Resûlullah’a (sav) gelip bu durumda ne yapılacağını sordu. Allâh Resûlü (sav) de ona, “Kardeşinin bir borcu olsaydı, onu öder miydin?” diye sordu. O, “Evet” diye cevapladı. Bunun üzerine Allâh Resûlü, “O hâlde Allâh’a borcunuzu ödeyin. Çünkü Allâh vefa gösterilmeye daha lâyıktır.” Buyurdu
(N2633 Nesâî, Menâsikü’l-hac, 7)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim Allâh’a ’a itaat etmeyi adarsa, Allâh’a itaat etsin. Her kim de Allâh’a karşı isyan etmeyi adarsa, sakın Allâh’a isyan etmesin!”
(B6696 Buhârî, Eymân ve nüzûr, 28)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Azîmet Ve Ruhsat*
☪️ “Yeryüzünde sefere çıktığınız zaman, kâfirlerin size bir fenâlık yapmasından korkarsanız, namazı kısaltmanızda üzerinize bir günah yoktur. Şüphesiz kâfirler, sizin apaçık düşmanınızdır.” (Nisâ Sûresi, 101. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “(Zorlanmanız yahut zarar görmeniz hâlinde) yolculukta oruç tutmanız, fazilet değildir. Allâh’ın size tanıdığı ruhsatı kullanın ve onu kabul edin.”
(N2260 Nesâî, Sıyâm, 47)
🌹Allah Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Allâh, yasakladıklarının yapılmasından nasıl hoşlanmıyorsa, tanıdığı ruhsatların kullanılmasından da öylece hoşnut olur.”
(HM5866 İbn Hanbel, II, 108)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Beş Vakit Farz Namaz*
☪️ “Korku hâlinde kıldığınız namazı bitirince ayakta iken, otururken ve yanlarınız üzerine yatarken Allâh’ı zikredin. Korkudan emîn olduğunuz vakit ise artık namazı normal zamandaki şartlarına uyarak dosdoğru kılın. Çünkü namaz, mü’minler üzerine vakitleri belirlenmiş farz bir ibâdetdir.” (Nisâ Sûresi, 203. Âyet)
🌹“Hz. Peygamber (sav) ile birlikte bir yolculukta idim… O şöyle buyurdu: “Dinin başı İslâm (kelime-i şehâdet getirerek Allâh’a teslim olmak), direği ise namazdır.” ”
(T2616 Tirmizî, Îmân, 8; HM22366 İbn Hanbel, V, 231)
🌹Resûlullah (sav) bir defasında şöyle demiştir: “Birinizin kapısının önünden bir nehir geçse ve onda her gün beş defa yıkansa, bu o kimsenin kirinden bir şey bırakır mı, ne dersiniz?” Sahâbîler, “Onun kirinden hiçbir şey bırakmaz.” demişler, bunun üzerine Resûlullah, “İşte beş vakit namaz da böyledir! Allâh onlarla günahları yok eder.” buyurmuştur.
(B528 Buhârî, Mevâkîtü’s-salât, 6)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Yüce Allâh şöyle buyurdu: “Senin ümmetine beş vakit namazı farz kıldım ve onları, vaktinde ve hakkını vererek kılanları cennete koyacağımı kendi katımda vaad ettim. Namazları düzenli kılmayanlar için ise katımda böyle bir vaad yoktur.”
(D430 Ebû Dâvûd, Salât, 9)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Cemaatle Namaz Kılmak*
☪️ “Namazı dosdoğru kılın, zekâtı verin ve rukû edenlerle beraber siz de rukû edin.” (Bakara Sûresi, 43. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Cemaatle kılınan namaz, tek başına kılınan namazdan yirmi yedi kat daha faziletlidir.”
(B645 Buhârî, Ezân, 30; M1477 Müslim, Mesâcid, 249)
🌹Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Bir kimse camiye gitme niyetiyle evinden çıktığında, attığı bir adımla kendisine bir sevap yazılır, diğer adımıyla bir günahı silinir.”
(N706 Nesâî, Mesâcid, 14; HM8240 İbn Hanbel, II, 320)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim sabah akşam mescide giderse, her sabah ve akşam gidişinde Allâh ona cennette bir yer hazırlar.”
(B662 Buhârî, Ezân, 37; M1524 Müslim, Mesâcid, 285)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Cenâze Namazı*
☪️ “Onlardan (münâfıklardan) ölen hiç kimsenin cenâze namazını kılma ve hakkında duâ etmek maksadıyla kabrinin başında da durma. Çünkü onlar Allâh ve Rasûlü’nü inkâr etmişler ve yoldan çıkmış kimseler olarak ölmüşlerdir.” (Tevbe Sûresi, 84. Âyet)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Kim namazı kılınana kadar cenazenin yanında bulunursa, ona bir kîrat; kim de defnedilinceye kadar cenazenin yanında bulunursa, ona iki kîrat sevap vardır.” “İki kîrat ne (kadardır)?” diye sorulduğunda Hz. Peygamber, “İki büyük dağ kadardır.” Cevabını vermiştir.
(B1325 Buhârî, Cenâiz, 58; M2189 Müslim, Cenâiz 52)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Cenâze namazı kıldığınız zaman, onun için samimiyetle dua edin.”
(D3199 Ebû Dâvûd, Cenâiz, 54, 56)
🌹“Hz. Peygamber’in (sav) bir cenâze için namaz kılarken şöyle dua ettiğini işittim: “Allâh’ım! Onu bağışla, ona acı ve onu affet, ona afiyet ver, vardığı yerde ona ikramda bulun, yerini (kabrini) geniş eyle. Onu su, kar ve dolu ile yıka. Beyaz elbisenin kirden arınması gibi onu hatalarından arındır. Ona bu dünyadaki evinden daha hayırlı bir ev, ailesinden daha hayırlı bir aile, eşinden daha hayırlı bir eş ver. Onu kabir imtihanından ve cehennem azabından koru.”
(M2234 Müslim, Cenâiz, 86)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Cuma (Cum’a) Namazı*
☪️ “Ey îmân edenler! Cuma günü namaz için ezan okunduğunda hemen Allâh’ı anmaya koşun; işi, alış verişi bırakın! Eğer bilirseniz sizin için hayırlı olan budur.” (Cuma Sûresi, 9. Âyet)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Güneşin doğduğu en hayırlı gün, Cuma günüdür. Âdem o gün yaratıldı, o gün cennete konuldu ve o gün cennetten çıkarıldı. Kıyâmet de ancak Cuma günü kopacaktır.”
(M1977 Müslim, Cum’a, 18)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim gusleder, sonra cumaya gelip belirlenen namazı kılar, sonra hutbesini bitirinceye kadar sessizce (imamı) dinler, sonra onunla beraber namazını kılarsa, o Cuma ile sonraki Cuma arasındaki günahları ayrıca üç günlük günahları daha bağışlanır.”
(M1987 Müslim, Cum’a, 26)
🌹Hz. Peygamber’in (sav) şöyle buyurduğunu nakletmiştir: “Her kim önemsemediğinden dolayı Cuma namazını üç defa terk ederse kalbi mühürlenir.”
(İM1125 İbn Mâce, İkâmet, 93)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile.
*Duâ, Kulluğun Özü*
☪️ “Rasûlüm! Kullarım sana Beni sorarlarsa, şüphesiz Ben onlara çok yakınım. Bana duâ edenin duâsına icâbet ederim. Öyleyse onlar da Benim dâvetime uysunlar ve Bana îmân etsinler. Böyle yaparlarsa, en doğru yolu bulmuş olurlar. (Bakara Sûresi, 186. Âyet)
🌹“Yâ Resûlallah, hangi duâ daha çok kabûle şayandır?” diye sorulmuş, Peygamber Efendimiz, “Gece yarısından sonra ve farz namazların arkasından yapılan duâlar.” Diye cevap vermiştir.
(T3499 Tirmizî, Deavât, 79)
🌹Resûlullah (sav) Cuma gününden bahsederek şöyle buyurmuştur: “Onda öyle bir an vardır ki şayet bir Müslüman namaz kılarken o âna rastlar da Allâh’tan bir şey isterse Allâh, ona dilediğini mutlaka verir.”
(M1969 Müslim, Cum’a, 13)
🌹Hz. Ömer’den rivayet edildiğine göre, bir gün umreye gitmek için Hz. Peygamber’den (sav) izin istedi. Hz. Peygamber de kendisine izin verdi ve şöyle dedi: “Kardeşim! Duâna bizi de ortak et, bizi unutma.”
(İM2894 İbn Mâce, Menâsik, 5)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Duâ Âdâbı*
☪️ “Rabbiniz şöyle buyuruyor: “Bana duâ edin, size cevap vereyim, icâbet edeyim. Bana kulluk etmeyi kibirlerine yediremeyenler, yakında perişan bir halde cehenneme gireceklerdir.” (Mü’min Sûresi, 60. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Sizden her kime duâ kapısı açılmış ise ona rahmet kapıları açılmıştır. Allâh’tan istenilen şeyler arasında O’na en sevimli geleni, âfiyettir.” Resûlullah (sav) konuşmasına şöyle devam etmiştir: “Duâ, başa gelen ve henüz gelmeyen belâya karşı fayda sağlar. Öyleyse ey Allâh’ın kulları, duâya sarılın!”
(T3548 Tirmizî, Deavât, 101)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Sizden biriniz, “Duâ ettim de duâm karşılık görmedi.” Deyip acele etmediği müddetçe duâsı karşılık bulur.”
(D1484 Ebû Dâvûd, Vitr, 23; M6935 Müslim, Zikir, 91)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Allâh’a, kabul edileceğine gerçekten inanarak duâ edin. Bilin ki Allâh, ciddiyetten uzak ve umursamaz bir kalp ile yapılan duâları kabul etmez.”
(T3479 Tirmizî, Deavât, 65)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Ezân*
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Müezzin “Allâhü ekber, Allâhü ekber” dediğinde sizden biri de “Allâhü ekber, Allâhü ekber” derse; sonra müezzin, “Eşhedü en lâ ilâhe illâllâh” dediğinde o da, “Eşhedü en lâ ilâhe illâllâh” derse; ardından müezzin, “Eşhedü enne Muhammeden Resûlullâh” dediğinde o da, “Eşhedü enne Muhammeden Resûlullâh” derse; sonra müezzin, “Hayye ale’s-salâh” dediğinde o, “Lâ havle velâ kuvvete illâ billâh” derse; sonra müezzin, “Hayye ale’l-felâh” dediğinde o, “Lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâh” derse; ardından müezzin “Allâhü ekber, Allâhü ekber” dediğinde o da “Allâhü ekber, Allâhü ekber” derse; sonra müezzin “Lâ ilâhe illâllâh” dediğinde o da bütün kalbiyle “Lâ ilâhe illâllâh” derse, cennete girer.”
(M850 Müslim, Salât, 12)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Kim ezanı işitince, “Ey bu mükemmel davetin ve kılınan namazın Rabbi olan Allâh’ım! Muhammed’e sana yaklaştıran her türlü vesileyi ve fazileti ihsan et. Onu, kendisine vaad etmiş olduğun Makâm-ı Mahmûd’a kavuştur.” Derse kıyamet günü şefâatim ona helâl olur.”
(B614 Buhârî, Ezân, 8; D529 Ebû Dâvûd, Salât, 37)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Gusül, Boy Abdesti*
☪️ “…Eğer cünüp iseniz güzelce yıkanıp temizlenin…” (Mâide Sûresi, 6. Âyet)
☪️ “Orada (Kubâ Mescidi’nde) temizlenmeyi seven adamlar vardır. Allâh da temizlenenleri sever.” (Tevbe Sûresi, 108. Âyet
)
🌹Resûlullah (sav), “Ey ensar topluluğu! Şüphesiz ki Allâh sizi temizlik konusunda övmektedir. (Övgüye lâyık olan) bu temizliğiniz nedir?” buyurdu. Onlar, “Biz namaz için abdest, cünüplükten dolayı da boy abdesti alırız ve biz su ile taharetleniriz.” Diye cevap verince Resûlullah (sav), “İşte (övüldüğünüz şey) bu! O hâlde buna devam edin.” Buyurdu.
(İM355 İbn Mâce, Tahâret, 28)
🌹“Resûlullah (sav) açıkta gusleden bir adam gördü, minbere çıktı. Allâh’a hamd ve senâ ettikten sonra şöyle buyurdu: “Muhakkak ki Azîz ve Celîl olan Allâh Halîm’dir, hayâ sahibidir, ayıp ve kusurları örtendir. Hayâyı ve örtünmeyi sever. Sizden biriniz gusledeceğinde başkalarına görünmeyecek şekilde (kapalı yerde gusletsin).”
(N406 Nesâî, Gusül, 7)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Hac*
☪️ “Hac vakti, bilinen aylardır. O aylarda ihrama girip hac yapmaya karar veren kişi hac boyunca cinsî münâsebetten, günah işlemekten, kavga ve münâkaşadan tamâmen uzak durmalıdır. İyilik olarak ne yaparsanız, Allâh onu elbette bilir. Bir de yolculuk için yanınıza azık alın. Şüphesiz azığın en hayırlısı takvâdır. Öyleyse y akıl sahipleri, bana karşı gelmekten ve azabımdan sakının!” (Bakara Sûresi, 197. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Haccetmek isteyen kimse acele etsin! Olur ki hastalanır veya binek hayvanı kaybolur ya da (hacca gitmesini engelleyen) bir ihtiyaç ortaya çıkar.”
(İM2883 İbn Mâce, Menâsik, 1; D1732 Ebû Dâvûd, Menâsik, 5)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim bu evi (Kâbe’yi) haccederken, (söz ya da eylemle) cinsel yakınlığa yeltenmez ve kötülük işlemezse, anasının onu doğurduğu günkü gibi (günahsız) hâline dönmüş olur.”
(B1820 Buhârî, Muhsar, 10)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “…(Allâh tarafından) kabul edilmiş haccın karşılığı ancak cennettir.”
(B1773 Buhârî, Umre, 1)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Haccetmek*
☪️ “Orada apaçık deliller, alâmetler ve İbrâhim’in makâmı vardır. Oraya giren herkes emniyette olur. Bundan dolayı hacca gitmeye gücü yeten insanlara, Beytullâh’ı ziyâret etmek Allâh’ın bir emridir. Kim Allâh’ın emrini inkâr ederse, şunu bilsin ki, Allâh’ın hiç kimseye ve hiçbir şeye ihtiyacı yoktur.” (Âl-i İmrân Sûresi, 97. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Hac Arafat(ta bulunmak)tır…”
(N3019 Nesâî, Menâsikü’l-hac, 203; T889 Tirmizî, Hac, 57)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Kâbe’yi tavaf, Safâ ile Merve arasında yapılan sa’y ve şeytan taşlama işi (dünya kelâmı konuşmak veya gafletle geçirmek için değil) ancak Allâh’ın adının anılması içindir.”
(D1888 Ebû Dâvûd, Menâsik 50; T902 Tirmizî, Hac, 64)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Bir Müslüman telbiye getirdiğinde sağında ve solunda (eliyle işaret ederek) şuradan şuraya kadar yeryüzündeki taş, ağaç, toprak ne varsa hepsi onunla birlikte telbiye getirir.”
(T828 Tirmizî, Hac, 14; İM2921 İbn Mâce, Menâsik, 15)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Hibe, Bağış*
☪️ “Güzel bir söz ve kusurları bağışlama, ardından eziyet gelen bir sadakadan daha hayırlıdır. Allâh’ın kimsenin yardımına ihtiyacı yoktur. O, ceza vermekte hiç acele etmeyendir.” (Bakara Sûresi, 263. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “…Kim kardeşinin ihtiyacını giderirse Allâh da onun ihtiyacını giderir…”
(M6578 Müslim, Birr, 58)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Kim darda kalan borçluya zaman tanırsa yahut (alacağının tamamını veya bir kısmını) borçluya bağışlarsa, Allâh onu, başka hiçbir gölgenin (himâyenin) olmadığı kıyâmet gününde kendi arşının gölgesinde (himâyesinde) gölgelendirecektir.”
(T1306 Tirmizî, Büyû”, 67; M7512 Müslim, Zühd, 74)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Bir kimsenin hediye verip veya bağışta bulunup sonra bundan vazgeçmesi helâl olmaz. Ancak babası çocuğuna verdiğini geri alabilir…”
(D3539 Ebû Dâvûd, Büyû”, (İcâre), 81)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Hutbe*
☪️ “Şüphesiz ki Allâh adâletli davranmayı, iyilik yapmayı ve akrabayı görüp gözetmeyi emreder. Her türlü hayâsızlığı, kötülüğü ve azgınlığı yasaklar. Düşünüp ders almanız için size böyle öğüt verir.” (Nahl Sûresi, 90. Âyet)
🌹Hz. Peygamber (sav) (hutbeye başlarken) şöyle buyurmuştur: “Hamd, Allâh’a mahsustur. Biz O’na hamdeder, O’ndan yardım diler, nefislerimizin şerrinden ve yapıp ettiklerimizin kötülüklerinden Allâh’a sığınırız. Allâh kime hidayet ederse onu saptıracak yoktur, kimi de saptırırsa ona hidayet edecek yoktur. Şahitlik ederim ki tek olan Allâh’tan başka ilâh yoktur, O’nun hiçbir ortağı yoktur. Muhammed de O’nun kulu ve elçisidir…”
(İM1893 İbn Mâce, Nikâh, 19; M2007 Müslim, Cum’a, 45)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Kim abdest alır ve abdesti güzelce almaya özen gösterir sonra Cuma’ya gelir ve (hutbeye) kulak verip sessizce dinlerse o Cuma ile gelecek Cuma arasındaki günahları ve üç günlük (günahı) daha affolunur. Kim de (hutbeyi dinlemeyip yerdeki) çakıl taşlarıyla meşgul olursa boş bir şey yapmıştır.”
(M1988 Müslim, Cum’a, 27)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*İbâdet, Kulluk*
☪️ “Gözlerden perdeyi kaldırıp her gerçeği ortaya çıkaracak ölüm sana gelip çatıncaya kadar da Rabbine kulluğa devam et!” (Hicr Sûresi, 99. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “…İhsân, O’nu görüyormuş gibi Allâh’a ibadet etmendir. Sen O’nu göremesen de O seni görmektedir…”
(B4777 Buhârî, Tefsîr, (Lokmân) 2)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “…Allâh katında amellerin en sevimlisi, az da olsa devamlı olanıdır.”
(D1368 Ebû Dâvûd, Tatavvu”, 27)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Yüce Allah şöyle buyurur: “Kim benim bir velî kuluma (dostuma) düşmanlık ederse, ben de ona harp ilân ederim. Kulum, kendisine farz kıldığım şeylerden daha sevimli bir şeyle bana yaklaşamaz. Kulum nafile ibadetlerle de bana yaklaşmaya devam eder, ta ki ben onu severim. (Sevince de) artık onun işiten kulağı, gören gözü, tutan eli, yürüyen ayağı olurum. Benden isterse muhakkak ona (istediğini) veririm. Bana sığınırsa muhakkak onu korur ve kollarım…”
(B6502 Buhârî, Rikâk, 38)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*İmamlık Ve İmama Uymak*
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Bir topluluğa Allâh’ın Kitabı’nı en iyi okuyup bileni imam olsun. Kur’ân’ı okuma (ve anlama) konusunda eşit iseler sünneti en iyi bilen imam olsun… Bir kimse, izin vermedikçe bir başkasının yetkili olduğu yerde imamlık yapmasın ve kişinin evindeki özel mekânına oturmasın.”
(M1532 Müslim, Mesâcid, 290)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Sizden biriniz insanlara namaz kıldırdığında (namazı) kısa tutsun. Çünkü cemaat içerisinde hasta, zayıf ve yaşlı kimseler olabilir. Ama biriniz tek başına namaz kıldığında, dilediği kadar uzatsın.”
(N824 Nesâî, İmâmet, 35)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “İmam safın ortasında kalacak şekilde safa durun ve (saflarınızdaki) boşlukları doldurun.”
(D681 Ebû Dâvûd, Salât, 98)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “İmam ancak kendisine uyulmak için vardır. Öyleyse (namazda) ondan farklı davranmayın. O rükûa varınca siz de rükûa varın. “Semiallâhü limen hamideh.” Dediği zaman “Rabbenâ leke’l-hamd.” Deyin. Secdeye gittiği zaman siz de secdeye gidin. Oturarak namaz kıldığı vakit siz de hep birlikte oturarak kılın. Namazda safı düzgün tutun. Çünkü safı düzgün tutmak namazın güzelliğindendir.”
(B722 Buhârî, Ezân, 74)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*İtikâf*
☪️ “…Mescitlerde itikâfa çekildiğinizde eşlerinizle geceleri bile ilişkide bulunmayın! Bunlar Allâh’ın belirlediği sınırlardır; sakın bu sınırlara yaklaşmayın! İşte Allâh insanlara âyetlerini böylece açıklamaktadır ki, günahları terkedip kendisine karşı gelmekten sakınabilsinler.” (Bakara Sûresi, 187. Âyet)
🌹Peygamberimizin eşi Hz. Âişe’nin (ra) naklettiğine göre, Hz. Peygamber (sav) vefat edinceye kadar Ramazan’ın son on gününde itikâfa girerdi…
(B2026 Buhârî, İ’tikâf, 1)
🌹“Resûlullah (sav), (Ramazan’ın) son on gününde, (ibâdet hususunda) başka zamanlarda göstermediği gayreti gösterirdi.”
(M2788 Müslim, İ’tikâf, 8)
🌹Resûlullah (sav) itikâftaki kimse için şöyle buyurmuştur: “O, günahlardan uzak kalır ve kendisine (hayatın içinde) tüm iyilikleri yapan kimse gibi iyilikler yazılır.”
(İM1781 İbn Mâce, Sıyâm, 67)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Kâbe*
☪️ “Yeryüzünde insanlar için yapılan ilk mâbed, bütün insanlık için bir bereket kaynağı, bir hidâyet rehberi ve bir yönelme merkezi olan Mekke’deki Kâbe’dir.” (Âl-i İmrân Sûresi, 96. Âyet)
🌹Osman b. Talha Resûlullah’ın şöyle söylediğini nakletti): “(Kâbe’nin içinde gördüğüm, şirk döneminden kalan) iki boynuzu kaldırmanı sana emretmeyi unutmuşum. (Onları kaldır.) Zira Kâbe’de namaz kılanı meşgul edecek bir şeyin bulunması uygun değildir.”
(D2030 Ebû Dâvûd, Menâsik, 93)
🌹Resûlullah (sav) konuşurken Allâh’a hamd ve senâ etti. Ardından şöyle buyurdu: “Mekke’yi Allâh haram (saygın/dokunulmaz) kıldı, insanlar haram kılmadı. Allâh’a ve âhiret gününe iman eden kimse için orada kan dökmek ve ağaç kesmek helâl olmaz… ”
(B104 Buhârî, İlim, 37)
🌹“Resûlullah’ı Kâbe’yi tavaf ederken gördüm. O şöyle diyordu: “(Ey Kâbe)! Sen ne güzelsin ve kokun da ne güzel! Sen ne yücesin ve saygınlığın da ne yüce!..”
(İM3932 İbn Mâce, Fiten, 2)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Kadınların Özel Hâlleri: Âdet, Loğusalık, İstihâze*
☪️ “Sana kadınların ay hâlini sorarlar. De ki: O bir rahatsızlıktır (ezâdır). Ay hâlinde kadınlardan ayrı durun ve temizleninceye kadar onlara yaklaşmayın. İyice temizlendiklerinde, Allâh’ın size emrettiği yerden onlara yaklaşın. Şüphesiz Allâh, çok tövbe edenleri sever, çok temizlenenleri de sever.” (Bakara Sûresi, 222. Âyet)
🌹Muâze (isimli bir kadın) anlatıyor: Hz. Âişe’ye, “Âdetli kadına ne oluyor da, (tutamadığı) oruçları kaza ettiği hâlde (kılamadığı) namazları kaza etmiyor?” diye sordum. Hz. Âişe, “Sen Harûrî (Sadece Kur’an’da harfiyen bulunan hükümlerle yetinen bir Hâricî) misin?” diye cevaplayınca, “Hayır, Harûrî değilim ama soruyorum.” Dedim. Bunun üzerine Hz. Âişe, “Biz (Resûlullah zamanında) âdet olurduk, orucu kaza etmemiz bize emredilir ama namazı kaza etmemiz emredilmezdi.” Dedi.
(M763 Müslim, Hayız, 69; B321 Buhârî, Hayız, 20)
🌹Hz. Âişe’den nakledildiğine göre, Ebû Hubeyş’in kızı Fâtıma Hz. Peygamber’e (sav), “Devamlı kanamam oluyor ve hiç temizlenemiyorum. Acaba namaz kılmayı bıraksam mı?” diye sorunca Peygamber Efendimiz şöyle buyurmuştur: “Hayır. Bu, damar(dan gelen bir kan)dır (âdet kanaması değildir). Normalde âdet gördüğün günler süresince namaz kılmayı terk et. Sonra yıkan ve namazını kıl.”
(B325 Buhârî, Hayız, 24; M753 Müslim, Hayız, 62)
🌹Mansûr b. Safiyye’nin, annesi aracılığıyla naklettiğine göre, Hz. Âişe ona şöyle demiştir: “Ben âdetli olduğum hâlde Hz. Peygamber (sav) kucağıma yaslanır, Kur’an okurdu.”
(B297 Buhârî, Hayız, 3; M693 Müslim, Hayız, 15)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Kıble*
☪️ “Rasûlüm! Biz, kıbleyle alakalı vahiy ümidiyle yüzünü sık sık göğe doğru çevirip durduğunu elbette görüyoruz. Şimdi seni râzı olacağın bir kıbleye döndürüyoruz. Bundan böyle namazda yüzünü Mescid-i Harâm’a doğru çevir. Ey mü’minler! Siz de nerede olursanız olun, namaz kılarken yüzünüzü o yöne çevirin. Kendilerine kitap verilenler, bunun Rablerinden gelen bir gerçek olduğunu çok iyi bilirler. Allâh, onların yaptıklarından habersiz değildir.” (Bakara Sûresi, 144. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim bizim kıldığımız gibi namaz kılar, kıblemize yönelir ve kestiklerimizden yerse işte o kimse Allâh’ın ve Resûlü’nün ahit ve emânına (güvencesine) sahip bir Müslümandır. Sakın (Allâh’ın verdiği güvenceyi bozarak) ahit ve emânı hususunda Allâh’a hıyânet etmeyin.”
(B391 Buhârî, Salât, 28)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Kul, namazında etrafıyla ilgilenmediği sürece, Yüce Allâh kuluna yönelir. Kul namazında etrafıyla ilgilenmeye başladığında, Allâh da ondan yüz çevirir.”
(D909 Ebû Dâvûd, Salât, 160-161)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Kunut: Allâh’ın Huzurunda Duâya Durmak*
🌹“Peygamber (sav) kurrâ denilen bir birliği (dini anlatmaları için Necd’e) göndermiş ve onlar (Maûne Kuyusu başında pusuya düşürülüp) öldürülmüşlerdi. Ben Peygamber’in (sav) onların öldürülmelerine üzüldüğü kadar hiçbir şeye üzüldüğünü görmedim. (O kadar ki) bir ay sabah namazında kıyamda kunut okudu…”
(B6394 Buhârî, Deavât, 58)
🌹Hz. Peygamber vitir namazının sonunda şöyle dua ederdi: “Allâh’ım! Gazabından rızâna sığınırım, cezalandırmandan affına sığınırım. Senden (gelecek her türlü azaptan) Sana sığınırım. Seni lâyıkıyla övmeyi beceremem. Sen, kendini övdüğün gibisin.”
(N1748 Nesâî, Kıyâmü’l-leyl, 51)
🌹Resûlullah (sav) bir ay yatsı namazında kunut yaptı ve kunutunda şöyle buyurdu: “… Allah’ım! Zayıf düşürülmüş müminleri (müşriklerin baskısından) kurtar!…”
(D1442 Ebû Dâvûd, Vitr, 10)
🌹“Ey Allâh’ın Resûlü, müşriklere bedduâ et!” denildi. Resûlullah ise, “Ben lânetçi olarak gönderilmedim; bilakis ben rahmet olarak gönderildim.” Buyurdu.
(M6613 Müslim, Birr, 87)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Kurban*
☪️ “Biz her ümmete bir kurban ibâdeti belirledik ki, kendilerine rızık olarak verdiğimiz hayvanları kurban ederken üzerlerine Allâh’ın adını ansınlar. Şunu iyi bilin ki, sizin ilâhınız tek bir ilâhtır; öyleyse artık O’na teslim olun. Rasûlüm! Tam bir ihlâs, samimiyet ve tevazu içinde Allâh’a boyun eğen kulları müjdele!” (Hac Sûresi, 34. Âyet)
🌹Hz. Peygamber’i (sav) hutbe verirken dinledim, şöyle buyurdu: “Bugün ilk işimiz, (bayram) namazı kılmak, sonra dönüp kurban kesmektir. Kim böyle yaparsa sünnetimize uymuş olur.”
(B951 Buhârî, Îdeyn, 3)
🌹Allah Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Âdemoğlu kurban günü Allâh katında kurban kesmekten daha güzel bir amel işlemez. Kurban, kıyâmet günü boynuzları, kılları ve tırnaklarıyla (sevap olarak) gelir. Kurban, henüz kanı yere düşmeden, Allâh tarafından kabul edilir. Bu sebeple kurban kesme konusunda gönlünüz hoş olsun, (bu iş size zor gelmesin).”
(T1493 Tirmizî, Edâhî, 1)
🌹Şeddâd b. Evs diyor ki, “Ben iki şeyi Resûlullah’tan (sav) belledim. O şöyle buyurdu: “Allâh her işi güzel yapmayı istemiştir. Şu hâlde siz (meşru bir sebeple) öldürürken de, (işkence etmeden) güzelce öldürün. Bir hayvanı kestiğinizde de kesimini güzel yapın. (Biriniz hayvan keseceği zaman) bıçağını bilesin ve kestiği hayvanı rahatlatsın!”
(M5055 Müslim, Sayd, 57; D2814 Ebû Dâvûd, Dahâyâ, 10-11)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Mescidler Ve Câmiler*
☪️ “Allâh’ın mescitlerini, ancak Allâh’a ve âhiret gününe îmân eden, namazı dosdoğru kılan, zekâtı veren ve Allâh’tan başkasından korkmayan kimseler imâr eder. İşte doğru yolu bulmaları umulanlar bunlardır.” (Tevbe Sûresi, 18. Âyet)
🌹Osman b. Affân, mescidi yeniden bina etmek istemiş, halk bunu hoş görmeyerek onu olduğu gibi bırakmasını istemişlerdi. Bunun üzerine Osman, “Ben Allâh Resûlü’nü (sav), “Her kim Allâh için bir mescit bina ederse, Allâh ona cennette bu mescidin benzeri (bir köşk) bina eder.” Buyururken işittim.” dedi.
(M7471 Müslim, Zühd, 44)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Müslüman bir kimse mescitleri namaz ve zikir için kendine yer-yurt edindiğinde, Allâh onun bu durumuna, gurbetten dönen kişiye ailesinin sevindiği gibi sevinir.”
(İM800 İbn Mâce, Mesâcid, 19)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim sarımsak veya soğan yemişse bizden -ya da mescidimizden- uzak dursun ve evinde otursun.”
(B7359 Buhârî, İ’tisâm, 24)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Mübârek Vakitler*
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim inanarak ve (sevabını Allâh’tan) umarak Kadir gecesini ibadetle geçirirse geçmiş günahları bağışlanır. Her kim Ramazan orucunu inanarak ve (mükâfatını Allâh’tan) umarak tutarsa geçmiş günahları bağışlanır.”
(B1901 Buhârî, Savm, 6)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Salih amelin Allâh katında en sevimli olduğu günler (Zilhicce’nin ilk) on günüdür.”
(T757 Tirmizî, Savm, 52; İM1727 İbn Mâce, Sıyâm, 39)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Güneşin doğduğu en hayırlı gün, Cuma günüdür…”
(M1977 Müslim, Cum’a, 18)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Yüce Rabbimiz, her gece, gecenin son üçte biri kaldığında dünya semasına iner (rahmet nazarıyla bakar) ve şöyle buyurur: “Bana duâ eden yok mu duâsını kabul edeyim! Benden bir şey isteyen yok mu ona dilediğini vereyim! Benden mağfiret isteyen yok mu onu bağışlayayım!””
(B6321 Buhârî, Deavât, 14)
🌹“Üç vakit vardır ki, Resûlullah (sav) o vakitlerde namaz kılmamızı ve cenazelerimizi defnetmemizi bize yasaklardı: Güneşin doğmaya başlamasından yükselmesine kadar; güneş tam gökyüzünün ortasında iken (batıya) meyledinceye kadar; bir de batmaya başlamasından itibaren batıncaya kadar.”
(M1929 Müslim, Müsâfirîn, 293)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Mükellefiyet, İnsânî Sorumluluk*
☪️ De ki: “Allâh her şeyin Rabbi iken ben kendime O’ndan başka bir Rab mi arayacağım. Sevap veya günâh herkesin kazancı yalnız kendinedir. Hiçbir günahkâr bir başkasının günâhını yüklenmez. Sonunda dönüşünüz Rabbinize olacak ve hakkında anlaşmazlığa düştüğünüz hususları O size bir bir haber verecektir.” (En’âm Suresi, 164. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Üç kişiden sorumluluk kaldırılmıştır: Uyuyandan uyanıncaya kadar, akıl hastalığına duçar olandan aklı başına gelinceye kadar ve çocuktan bulûğ (ergenlik) çağına gelinceye kadar.”
(D4398 Ebû Dâvûd, Hudûd, 17)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Allâh, yanılarak, unutarak ve zor kullanılarak yaptıklarından dolayı ümmetimi sorumlu tutmaz.”
(İM2043 İbn Mâce, Talâk, 16)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Yüce Allâh, dile getirmedikleri veya yapmadıkları müddetçe, içlerinden geçirdikleri şeylerden dolayı ümmetimi sorumlu tutmaz.”
(N3463 Nesâî, Talâk, 22)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Nâfile Namaz*
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “(Kıyâmet günü) kulun ilk hesaba çekileceği şey namazıdır. Eğer bunu tam olarak yapmışsa (ne âlâ!) Ama (farz namazları tamam) değilse Yüce Allâh, “Kulumun nafilelerine bakın.” Buyurur. Eğer nafile namazı bulunursa, “Onunla farzları tamamlayın.” Buyurur.”
(N468 Nesâî, Salât, 9)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Allâh şöyle buyurdu: “Kim benim bir velî kuluma (dostuma) düşmanlık ederse, ben de ona harp ilân ederim. Kulum, kendisine farz kıldığım şeylerden daha sevimli bir şeyle bana yaklaşamaz. Kulum nafile ibadetlerle de bana yaklaşmaya devam eder, ta ki ben onu severim. (Sevince de) artık onun işiten kulağı, gören gözü, tutan eli, yürüyen ayağı olurum. Benden isterse muhakkak ona (istediğini) veririm. Bana sığınırsa muhakkak onu korur ve kollarım…”
(B6502 Buhârî, Rikâk, 38)
🌹“Hz. Âişe’ye, Resûlullah’ın (sav) nafile namazlarını sordum. Şöyle dedi: “Resûlullah benim evimde öğleden evvel dört rekât (nafile namaz) kılar, sonra (mescide) çıkarak insanlara namaz kıldırır, ardından gelir ve iki rekât (nafile daha) kılardı. Cemaate akşam namazını kıldırır, sonra (benim evime) gelir, iki rekât nafile kılardı. Cemaate yatsıyı kıldırır ve yine benim evime gelir, iki rekât (nafile) kılardı. Geceleyin vitirle beraber olmak üzere dokuz rekât namaz kılardı…”
(M1699 Müslim, Müsâfirîn, 105; D1251 Ebû Dâvûd, Tatavvu”, 1)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Namaz*
☪️ “Rasûlüm! Sana kitaptan ne vahyediliyorsa onu okuyup başkalarına da anlat. Namazı da dosdoğru kıl! Çünkü bütün şartlarına riâyet edilerek hakkıyla kılınan namaz, insanı her türlü hayasızlıktan, dînin ve aklın kabul etmediği şeylerden alıkoyar. Allâh’ı zikretmek ise en büyük ibâdettir. Allâh, bütün yaptıklarınızı bilir.” (Ankebût Sûresi, 45. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Büyük günah işlenmedikçe beş vakit namaz ve iki Cuma, aralarındaki günahlara kefarettir.”
(M550 Müslim, Tahâret, 14)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Cennetin anahtarı, namazdır…”
(T4 Tirmizî, Tahâret, 1)
🌹Allâh Resûlü’nü (sav) şöyle derken işittim: “Rükûları, secdeleri, abdestleri ve vakitlerine riayet ederek beş vakit namaz(ı kılmay)a devam eden ve bu beş vakit namazın Allâh katından gelen bir emr-i hak olduğunu kabul eden kimse cennete girer.”
(HM18535 İbn Hanbel, IV, 266)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Namazların Kazası*
🌹Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Kim bir namazı unutursa onu hatırladığında kılsın. Zira onun kefareti ancak budur…”
(B597 Buhârî, Mevâkîtü’s-salât, 37; M1566 Müslim, Mesâcid, 314)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Sizden, sabah namazının (sünnet olan) iki rekâtını devamlı kılmakta olanlar, o ikisini (kazaya kaldığında da) kılsın.”
(D438 Ebû Dâvûd, Salât, 11)
🌹Resûlullah (sav) bize bir hutbe irad etti ve şöyle buyurdu: “…Bilin ki! Uykudan dolayı (namazı kılamamak) bir kusur değildir. Esas kusur, ancak diğer namazın vakti gelinceye kadar namazını kılmayan kimsenin davranışıdır. Buna göre kim (uyuyup kalır da) namazını kılamazsa uyandığı zaman o namazı kılsın! Ertesi gün o namazı vaktinde kılsın!”
(M1562 Müslim, Mesâcid, 311)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Namazların Kılınışı*
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Namazın anahtarı temizliktir. Başlangıcı tekbir, bitimi ise selâmdır.”
(D61 Ebû Dâvûd, Tahâret, 31)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Bu namazda insan kelâmı konuşulmaz. Namaz ancak tesbih, tekbir ve Kur’ân okumaktır.”
(M1199 Müslim, Mesâcid, 33)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Muhakkak ki sizden biri namaz kılarken (aslında) Rabbiyle özel olarak konuşmaktadır…”
(B413 Buhârî, Salât, 36)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Kulun Rabbine en yakın olduğu (an) secde hâlidir. Öyleyse (secdede iken) çokça dua ediniz.”
(M1083 Müslim, Salât, 215)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun olsun.
*Oruç*
☪️ “Ey îmân edenler! Sizden öncekilere farz kılındığı gibi size de farz kılındı. Umulur ki böylece günah ve fenâlıklardan korunursunuz (takvâya ulasırsınız).” (Bakara Sûresi, 183. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim Ramazan orucunu tutar, sonra buna Şevval ayında altı gün daha eklerse bütün yıl oruç tutmuş gibi olur.”
(M2758 Müslim, Sıyâm, 204)
🌹Ebû Hüreyre (ra) anlatıyor: “Bana dostum (Resûlullah) (sav) üç şey tavsiye etti: Her ay üç gün oruç tutmak, iki rekât kuşluk namazı kılmak ve uyumadan önce vitir namazı kılmak.”
(B1981 Buhârî, Savm, 60)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Ramazan ayından sonra en faziletli oruç, Allâh’ın ayı olan Muharrem’de (tutulan oruçtur). Farz namazdan sonra en faziletli namaz ise gece namazıdır.”
(M2755 Müslim, Sıyâm, 202)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Oruç Tutmak: Sabır Eğitimi*
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Oruç bir kalkandır. Oruçlu, saygısızlık yapmasın, kötü konuşmasın. Eğer biri kendisiyle dövüşmeye veya sövüşmeye kalkışırsa, iki defa, “Ben oruçluyum.” Desin…”
(B1894 Buhârî, Savm, 2)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Yalanı ve yalana göre hareket etmeyi terk etmeyenin yemeyi içmeyi bırakmasına Allâh’ın ihtiyacı yoktur!”
(B1903 Buhârî, Savm, 8)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur:“Oruç tutan nice kimseler vardır ki oruçtan nasibi sadece aç kalmaktır. Geceyi ibadetle geçiren nice kimseler vardır ki kıyâmdan nasibi sadece uykusuz kalmaktır.”
(İM1690 İbn Mâce, Sıyâm, 21)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Özürlülük Ve İbâdetler*
☪️ “…Allâh sizin için kolaylık diler, zorluk dilemez…” (Bakara Sûresi, 185. Âyet)
🌹İmrân b. Husayn (ra) diyor ki: “Basur hastalığım vardı. Bu sebeple Hz. Peygamber’e (sav) gelerek nasıl namaz kılacağımı sordum. Hz. Peygamber şu cevabı verdi: “Namazı ayakta kıl, buna gücün yetmezse oturarak kıl, buna da gücün yetmezse yan üstü yatarak kıl.”
(B1117 Buhârî, Taksîru’s-salât, 19)
🌹Resûlullah (sav), insanların etrafına toplanarak gölgelendirdikleri bir adam gördü ve “Neyi var?” diye sordu. Etrafındakiler, “O, oruçlu.” Deyince Resûlullah (sav) şöyle buyurdu: “(Zorlanmanız yahut zarar görmeniz hâlinde) yolculukta oruç tutmanız iyilik (fazilet) değildir.”
(M2612 Müslim, Sıyâm, 92)
🌹“Resûlullah (sav) kendisine zarar gelmesinden korkan hâmile kadın ile çocuğunun zarar görmesinden endişe eden emzikli kadın için Ramazan orucunu tutmama ruhsatı vermiştir.”
(İM1668 İbn Mâce, Sıyâm, 12)
🌹Resûlullah (sav) ashâbından birini bir iş için gönderdiğinde şöyle derdi: “Müjdeleyin nefret ettirmeyin; kolaylaştırın zorlaştırmayın.”
(M4525 Müslim, Cihâd ve siyer, 6)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Ramazân Ayı*
☪️ “Orucun farz kılındığı Ramazân ayı, insanlara hidâyet rehberi olup onlara doğru yolu gösteren ve hakkı bâtıldan ayırıcı en açık delilleri ihtiva eden Kur’an’ın indirildiği aydır. İşte bu sebeple içinizden ramazan ayına erişen orucunu tutsun. Ancak hasta veya yolcu olup da oruç tutamayan kimse, tutamadığı oruçları başka günlerde tutsun. Allâh sizin için kolaylık diler, fakat zorluk dilemez. Bütün bunlar sayıyı tamamlamanız, size doğru yolu gösterdiği için Allâh’ın yüceliğini tanımanız ve O’na şükretmeniz içindir.” (Bakara Sûresi 185. Âyet)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Mübârek Ramazân ayı size geldi. Yüce Allâh bu ayda size oruç tutmayı farz kıldı. Bu ayda semâ (cennet) kapıları açılır, cehennem kapıları ise kapanır ve şeytanların azgınları bağlanır.”
(N2108 Nesâî, Sıyâm, 5)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Kim inanarak ve karşılığını Allâh’tan bekleyerek Ramazân orucunu tutarsa geçmiş günahları bağışlanır.”
(B38 Buhârî, Îmân, 28)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Büyük günahlardan kaçınıldığı takdirde, beş vakit namaz ile Cuma, bir sonraki Cumaya kadar ve Ramazân diğer Ramazân l’a kadar, aralarında işlenen günahların bağışlanmasına vesiledir.”
(M552 Müslim, Tahâret, 16)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Sadaka*
☪️ “Sadakaları açık olarak verirseniz bu ne güzel! Şâyet onu yoksullara verirken gizlerseniz bu sizin için daha da hayırlıdır ve sizin bir kısım günahlarınıza kefâret olur. Allâh yaptıklarınızdan haberdardır.” (Bakara Sûresi, 271. Âyet)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Her iyilik/güzel iş bir sadakadır.”
(B6021 Buhârî, Edeb, 33)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Kuşkusuz sadaka, Rabbin hoşnutsuzluğunu giderir (Allâh’ın kişiye huzurlu bir hayat bağışlamasına vesile olur, işlenen kötülüklere mukabil başa gelebilecek kötülüklere de kefaret olur) ve kötü bir şekilde ölmeyi (Allâh’ın izniyle) önler.”
(T664 Tirmizî, Zekât, 28)
🌹Bir adam Hz. Peygamber’e (sav), “Ey Allâh’ın Resûlü, hangi sadaka en faziletlidir?” diye sordu. Hz. Peygamber, “Sağlıklı iken ve fakirlik endişesi ve zengin olma hırsı ile hareket ederken tasaddukta bulunabilmendir. (Sadaka vermeyi) can boğaza gelip de (son nefesini yaşadığın âna kadar) erteleme…” buyurdu.
(B2748 Buhârî, Vesâyâ, 7)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Kişinin ailesi için yaptığı harcama da sadakadır.”
(B4006 Buhârî, Meğâzî, 12)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Sadaka-i Fıtır, Fitre*
🌹“Resûlullah (sav) zekât emri indirilmeden önce bize fıtır sadakasını vermemizi emretti. Sonra zekât emri inince bize (fıtır sadakasını) ne emretti ne de bizi (bu sadakayı vermekten) menetti. Biz de fıtır sadakası vermeye devam ediyoruz.”
(N2509 Nesâî, Zekât, 35; İM1828 İbn Mâce, Zekât, 21)
🌹“Resûlullah (sav) hem oruçluyu (işlediği) faydasız fiillerden ve (söylediği) kötü sözlerden temizlemek, hem de fakirlere gıda (temin etmek) üzere fıtır zekâtını (sadakasını) farz kıldı. Artık kim bunu bayram namazından önce öderse, o makbul bir zekâttır (sadakadır). Kim de bunu bayram namazından sonra öderse, o sadakalardan bir sadakadır.”
(D1609 Ebû Dâvûd, Zekât, 18; İM1827 İbn Mâce, Zekât, 21)
🌹“Allah Resûlü (sav) fıtır zekâtını köle-hür, erkek-kadın ve küçük-büyük bütün Müslümanlara bir sa” hurma yahut bir sa” arpa miktarı farz kıldı. Ve bunun, insanlar bayram namazına çıkmadan önce verilmesini emretti.”
(B1503 Buhârî, Zekât, 70)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Sahur Ve İftar*
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Sahur yemeği yiyin. Çünkü sahur yemeğinde bereket vardır.”
(M2549 Müslim, Sıyâm, 45; B1923 Buhârî, Savm, 20)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Şüphesiz her iftar vaktinde Allâh tarafından (cehennem ateşinden) azat edilenler vardır. Bu (âzâd etme işlemi Ramazân’da) her gece olur.”
(İM1643 İbn Mâce, Sıyâm, 2)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Her kim bir oruçluya iftar yemeği yedirirse, kendisine onun sevabı kadar sevap verilir; oruçlunun ecrinden de hiçbir şey eksiltilmez.”
(T807 Tirmizî, Savm, 82)
🌹Hz. Peygamber (sav) insanlarla birlikte iftar ettiğinde şöyle derdi: “Yanınızda oruçlular iftar etsin. Yemeğinizi iyiler yesin ve üzerinize melekler insin.”
(DM1805 Dârimî, Savm, 51)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Şükür*
☪️ “…Eğer şükrederseniz, size olan nimetlerimi artırırım; nankörlük ederseniz bilin ki azabım çok şiddetlidir.” (İbrâhim Sûresi, 7. Âyet)
🌹“Hz. Peygamber (sav) ayakları (ya da bacakları) şişinceye kadar (gece) namaz kılardı. Bu durum hakkında ona bir şey söylendiğinde, “Şükreden bir kul olmayayım mı?” derdi.”
(B1130 Buhârî, Teheccüd, 6)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “İnsanlara teşekkür etmeyen, Allâh’a da şükretmez.”
(T1954 Tirmizî, Birr, 35)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Bir kimseye bir nimet verilir de onu (hayırla yâd ederek) dile getirirse, onun şükrünü yerine getirmiş olur. Eğer onu (kimseye söylemeyerek) gizlerse ona nankörlük etmiş olur.”
(D4814 Ebû Dâvûd, Edeb, 11)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Terâvih Namazı*
🌹Peygamber (s.a.v.) Efendimiz, Terâvih namazı kılmış, Ashâb-ı Kirâm da ona tâbî olarak cemaatle kılmışlardır: Hz. Aişe (r.anhâ) şöyle anlatır: “Bir gece Resûlullah Efendimiz mescitte Terâvih namazı kıldı. İnsanlar da ona tâbî olarak namaz kıldı. İkinci gece yine kıldı, o gece cemaat çoğaldı. Daha sonra üçüncü veya dördüncü gece cemaat toplandı, fakat Resûlullah Efendimiz mescide çıkmadı. Sabah olunca: «‒Gece toplandığınızı gördüm, ama Terâvih namazının size farz kılınmasından korktuğum için çıkıp size teravih kıldırmadım.» buyurdular. Bu hâdise Ramazân’da olmuştu.” (Muvatta’, es-Salâtü fî Ramadân, 1. Krş. Buhârî, Terâvîh, 1, Cuma, 29; Müslim, Sıyâm 59, Müsâfirîn, 177; Ebû Dâvûd, Ramadân, 1/1375)
🌹Hz. Peygamber (sav) (terâvih namazını mescitte kılmakta ısrarcı olanlara) şöyle buyurmuştur: “Ey insanlar! Sizin bu namaz konusundaki ısrarlı tutumunuzu gördüm ve onun size farz kılınmasından endişe duydum. Şayet farz kılınsa eda etmekte zorlanacaktınız. Siz bu namazı evlerinizde kılın. Çünkü kişinin farz namaz dışında kıldığı en faziletli namaz, evinde kıldığı namazdır.”
(B7290 Buhârî, İ’tisâm, 3)
🌹Abdurrahmân bin Abdülkâri şöyle anlatır:
Bir Ramazân gecesi Ömer bin Hattâb -radıyallâhu anh- ile Mescid’e çıktım. Bir de baktık ki insanlar dağınık vaziyette terâvîh namazı kılıyorlar. Kimisi kendi başına kılıyor, kimisi namaz kılarken bir kısım insanlar ona uyup namaz kılıyordu. Ömer -radıyallâhu anh-:
“‒Bu insanları bir tek imamın arkasında toplamamın daha doğru alacağını düşünüyorum!”dedi. Sonra buna azmetti ve insanları Übey bin Kâʻb’ın arkasında topladı. Başka bir gece yine Hz. Ömer’le birlikte Mescid’e çıktım. İnsanlar imama uymuş namaz kılıyorlardı. Ömer -radıyallâhu anh- bu manzarayı görünce:
“‒Bu, ne güzel bir bidʻat oldu…” buyurdu. (Buhârî, Terâvîh, 1)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Tevbe, Tövbe*
☪️ “Ey îmân edenler! İçten ve samimi bir tevbe ile Allâh’a yönelin. Umulur ki Rabbiniz günahlarınızı örter ve sizi içinde ırmaklar akan cennetlere yerleştirir. O gün Allâh Peygamber’i ve onunla beraberindeki mü’minleri utandırmayacak, hayal kırıklığına uğratmayacaktır. Onların nurları önlerinde ve sağlarında koşturup yollarını aydınlatır. Onlar da: “Rabbimiz! Nûrumuzu tamamla ve bizi bağışla! Şüphesiz senin her şeye gücün yeter!” diye duâ ederler.” (Tahrîm Sûresi, 8. Âyet)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Günahtan tevbe etmek, günahı terk edip bir daha ona dönmemektir.”
(HM4264 İbn Hanbel, I, 446)
🌹Allâh Resûlü’nü (sav) şöyle derken işitmiş: “Bir kimse bir günah işler de ardından güzelce abdest alır, sonra kalkıp iki rekât namaz kılar ve Allâh’tan bağışlanma dilerse, Allâh onu mutlaka bağışlar.”
(D1521 Ebû Dâvûd, Vitr, 26)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Biriniz kaybettiği hayvanını bulduğu zaman ne kadar seviniyorsa, muhakkak Allâh da sizden birinin tevbesine bundan daha çok sevinir.”
(M6953 Müslim, Tevbe, 2)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Teyemmüm*
☪️ “Ey îmân edenler! Sarhoş iken ne söylediğinizi bilecek derecede ayıkıncaya, cünüp iken de -yolcu olanlarınız hâriç- yıkanıncaya kadar namaza yaklaşmayın. Eğer hasta ya da yolcu iseniz veya sizden biriniz abdestini bozmuşsa veyahut kadınlarınızla cinsî münâsebette bulunmuşsanız; bu durumlarda abdest. Alacak veya yıkanacak su bulamazsanız, o zaman temiz bir toprakla teyemmüm edin: yüzünüzü ve kollarınızı onunla meshedin. Doğrusu Allâh, çok affedici, çok bağışlayıcıdır.” (Nisâ Sûresi, 43. Âyet)
🌹Hz. Peygamber’e (sav) teyemmümü sormuş, Peygamber (sav) de, “(Teyemmüm) eller için (bir vuruş) ve yüz için bir vuruştur” buyurmuştur.
(HM18509 İbn Hanbel, IV, 264; DM770 Dârimî, Tahâret, 65)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Temiz toprak, on sene boyunca su bulamasa bile, Müslüman’ın abdest suyu (mesabesinde) olur.”
(N323 Nesâî, Tahâret, 203; T124 Tirmizî, Tahâret, 92)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Tuvalet Âdâbı*
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Büyük veya küçük abdest bozarken kıbleyi önünüze ve arkanıza almayın; doğuya yahut batıya dönün.”
(M609 Müslim, Tahâret, 59)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Lânetlenmeye neden olan üç şeyi yapmaktan sakının; su kaynaklarının çevresine, yol ortasına ve gölgelik yerlere abdest bozmaktan.”
(D26 Ebû Dâvûd, Tahâret, 14)
🌹“Hz. Peygamber (sav) tuvalete girerken, “Allâhümme innî eûzü bike mine’l-hubüsi ve’l-habâis” (Allah’ım! Her türlü pislikten ve necasetten sana sığınırım.” Derdi.”
(B6322 Buhârî, Deavât, 15)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Umre*
☪️ “Safâ ile Merve Allâh’ın hac ve umre için belirlediği işaretlerdendir. O halde hacceden veya umre yapan bir kimsenin, bu iki tepe arasında sa‘yetmesinde bir mahzur yoktur. Kim gönlünden gelerek bir hayır işlerse, mutlaka mükâfatını görür. Çünkü Allah, iyiliğin karşılığını fazlasıyla veren ve her şeyi bilendir.” (Bakara Sûresi, 158. Âyet)
🌹“Umre yapmak farz mı?” diye sorulunca Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Hayır, fakat umre yapmanız, (yapmamanızdan) daha fazıletlidir.”
(T931 Tirmizî, Hac, 88)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “İki umre, aralarında işlenen günahlara kefarettir. (Allâh tarafından) kabul gören haccın karşılığı ise ancak cennettir.”
(B1773 Buhârî, Umre, 1; M3289 Müslim, Hac, 437)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Ramazân’da yapılan bir umre, (sevap bakımından) hacca denktir.”
(T939 Tirmizî, Hac, 95)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Yolculukta İbâdet Kolaylıkları*
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Mestler üzerine mesh süresi, yolcu için üç gün üç gece, mukîm içinse bir gün bir gecedir.”
(D157 Ebû Dâvûd, Tahâret, 60)
🌹“Resûlullah yolculukta öğle ile ikindi namazlarını cem eder (tek vakitte birleştirerek peş peşe kılar), aynı şekilde akşam ile yatsı namazlarını da cem ederdi.”
(B1107 Buhârî, Taksîru’s-salât, 13)
🌹“Hz. Peygamber (sav), öğle vakti girmeden sefere çıkacağı zaman öğle namazını ikindi vaktine kadar erteler, sonra iki namazı beraber kılardı. Öğle vaktinden sonra yola çıktığında ise namazını kılar yola öyle çıkardı.”
(B1111 Buhârî, Taksîru’s-salât,15)
🌹Resûlullah (sav), Mekke’den Medine’ye yola çıktı ve âlemlerin Rabbi olan Allâh’tan başka hiçbir şeyden korkusu olmadığı hâlde namazlarını ikişer rekât olarak kıldı.
(N1436 Nesâî, Taksîru’s-salât, 1)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Zekât*
🌹“Allâh Resûlü (sav) bana şöyle buyurdu: “Sadaka/zekât vermek, suyun ateşi söndürdüğü gibi hataları yok eder…”
(T614 Tirmizî, Cum’a, 79; İM4210 İbn Mâce, Zühd, 22)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Sadaka/zekât vermek, maldan hiçbir şey eksiltmez…”
(M6592 Müslim, Birr, 69)
🌹Allâh Resûlü (sav) şöyle buyurmuştur: “Allâh, zekâtı ancak mallarınızın kalan kısmını temizlemek için farz kıldı…”
(D1664 Ebû Dâvûd, Zekât, 32)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “üç şey vardır ki onları yapan kimse imanın tadını almış olur: Allâh’tan başka ilâh olmadığına inanarak, bir olan Allâh l’a kulluk etmek; malının zekâtını gönül rızasıyla, içine sinerek ve her sene düzenli olarak vermek; zekât olarak yaşlı, uyuz, hasta, çelimsiz ve sütü az olan hayvanı vermeyip, mallarınızın orta hallisinden vermek. Çünkü Allâh, sizden malınızın en iyisini istemedi; fakat en kötüsünü verin diye de emretmedi.”
(D1582 Ebû Dâvûd, Zekât, 5)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Yoksula verilen sadaka /zekât bir, akrabaya verilen ise hem sadaka/zekât hem de sıla-i rahim olmak üzere iki sadaka/zekât sayılır.”
(N2583 Nesâî, Zekât, 82; T658 Tirmizî, Zekât, 26)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Zemzem*
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Allâh, İsmâil’in anasına (Hâcer’e) rahmet etsin! Şayet o, (suyun etrafını çevirmede) acele etmeseydi, zemzem, akan bir pınar olurdu.”
(B3362 Buhârî, Enbiyâ, 9)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “O (zemzem) gerçekten mübârektir, o gerçekten doyurucu bir gıdadır.”
(HM21858 İbn Hanbel, V, 174; M6359 Müslim, Fedâilü’s-sahâbe, 132)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Zemzem suyu ne amaçla içilirse ona yarar sağlar.”
(HM14910 İbn Hanbel, III, 357; İM3062 İbn Mâce, Menâsik, 78)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
*Zikir*
☪️ “O akıl sahipleri, ayakta dururken, otururken ve yanları üzerine yatarken dâimâ Allâh’ı zikrederler; göklerin ve yerin yaratılışını tefekkür ederler…” (Âl-i İmrân Sûresi, 191. Âyet)
☪️ “…Allah’ı çokça zikredin ki kurtuluşa eresiniz.” (Enfâl Sûresi, 45. Âyet)
🌹Hz. Âişe (ra) şöyle demiştir:“Hz. Peygamber (sav) Allah’ı sürekli zikrederdi.”
(M826 Müslim, Hayız, 117)
🌹Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: “Yüce Allâh buyuruyor ki: Kulum beni nasıl düşünüyorsa ben öyleyim. O, beni anarken ben onunla beraberim. O, beni kendi başına anarsa, ben de onu kendim anarım. O, beni bir topluluk içinde anarsa, ben onu daha hayırlı bir topluluk içinde anarım…”
(M6805 Müslim, Zikir, 2; B7405 Buhârî, Tevhîd, 15)
🌹Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: “Rabbini zikreden kimse ile zikretmeyen kimsenin misali, diri ile ölünün misali gibidir.”
(B6407 Buhârî, Deavât, 66)
🤲 Cuma gecemiz ve Cuma günümüz hayırlara vesile olsun.
Derleyip Hazırlayan: Hasan Kuş
28/03/2026
Not: Hadislerin derlenip seçilmesinde kaynak olarak D.İ.B tarafından yayınlanan “Hadislerle İslâm” adlı eser kaynak olarak kullanılmıştır.
Rabbim bu eserin hazırlanmasında ve yayınlanmasından emeği geçenlerden râzı olsun.